Amsterdam

De Bezoeker van de Boom



15/06/2020

Als je aan de bezoeker komt, dan kom je aan de rest

Stilzitten is geen optie

Bij een crisis zit de beste strategie niet alleen in de verdediging, maar ook in de aanval. Dat wordt wel eens vergeten. Innovatie is nodig om ook onder deze omstandigheden te kunnen blijven draaien. Maar hoe doe je dat?

De meeste musea zijn de afgelopen maanden bezig geweest met het vinden van oplossingen voor thuiswerken, een veilige routing, hygiëne maatregelen en het zeker stellen van een redelijk stabiele financiële basis. Door de drukte van dit crisismanagement is de noodzakelijke innovatie vaak stil blijven liggen. Want als je bijvoorbeeld zoekt naar een nieuwe bezoeker, dan zal er meer moeten veranderen dan alleen die bezoeker zelf.

Bezoekers, tot voor kort was dat voor veel musea een redelijk heldere groep die ze goed in het vizier hadden. Het waren de babyboomers met veel tijd en geld die eindeloos van de ene blockbuster naar de andere door het land trokken. In de grote steden waren het de vele toeristen die als een stevige financiële basis fungeerde. En dan waren er natuurlijk nog wat kleinere groepen, zoals de twintigers tijdens de museumnacht, de schoolklassen en natuurlijk de groepen ouderen die opgehaald werden met speciaal vervoer.

Deze opsomming klinkt als iets uit een ander tijdperk en helaas is het dat ook. De babyboomers vallen in de risicogroep en zullen niet meer het hele land door reizen voor een tentoonstelling, de toeristen zijn verdwenen en zullen voorlopig slechts in kleine mate terugkomen en schoolklassen beperken hun onderwijs tot de essentie. De museumnacht kan je vergeten dit jaar, net zoals een bus vol met mensen uit een verpleeghuis.

Als je het zo bekijkt is het heel dramatisch en ja, dat is het eigenlijk ook wel, maar stilzitten is geen optie.

Wie zouden er wel kunnen of willen komen? Er zijn twee nieuwe groepen die zeker potentie hebben:

Ten eerste, de Young Urban Professionals (yup), Young Urban Creatives (yuc), hipsters, generatie Y, millennials of hoe je ze ook wilt noemen. Gewoonlijk zijn ze druk met uit eten en naar festivals gaan, maar de afgelopen maanden hebben ze zichzelf opnieuw moeten uitvinden. Er ligt zeker een kans om bij deze generatie de museale liefde blijvend aan te wakkeren.

Een tweede kans ligt bij de lokale bezoeker die gewoonlijk niet naar een museum in de buurt gaat. Musea in de buurt zijn namelijk te voor de hand liggend. Ze gaan wel naar een museum als ze op stedentrip zijn in Barcelona of op vakantie naar Kreta, maar zeker niet bij ze om de hoek in Tilburg of Arnhem. En dat, terwijl ook daar zoveel moois te zien en te ontdekken valt.

Het bedenken van deze twee nieuwe groepen potentiële bezoekers was niet zo ingewikkeld, maar nu komt het lastigste gedeelte: hoe krijg je deze mensen naar je museum? Daarvoor moet je wat verder durven uitzoomen en zelfs in tijden van crisis investeren in verandering.

Als je bezoekersprofiel verandert, dan moet de rest ook mee veranderen. Het is namelijk een samenhangend geheel. In het model De Som van de Boom is de vogel de bezoeker, die komt als laatste af op de boom. Tenminste, als de boom aantrekkelijk is. Alle elementen moeten daarvoor in logische samenhang en in natuurlijke opbouw met elkaar kloppen. Dat betekent dat als je een andere bezoeker wilt lokken, je zeker ook je product (in dit geval je programmering) en je communicatie zal moeten aanpassen. Bewustzijn over de samenhang tussen die onderdelen is een eerste stap naar een antwoord en een succesvolle aanpak.